Parite Ve Emzirme Durumunun Emzirme Öz Yeterliliği Ve Annelik Özgüveni İle İlişkisinin Araştırılması: Longitudinal Bir Çalışma
Merve Aybal, Işık Gönenç, Emine Zeynep Tuzcular Vural, Memet Taşkın Egici
Keywords: breastfeeding, self-efficacy, self-confidence
Aim:
Çalışmamızda anne ve bebeğin iyilik hali için önemli unsurlar olan emzirme ve parite durumunun emzirme öz yeterliliği ve annelik özgüveni ile ilişkisinin yanı sıra, emzirme öz yeterliliği, annelik özgüveninin ve emzirme durumunun zaman içerisindeki değişimi ve çeşitli sosyodemografik değişkenlerle ilişkisinin prospektif/longitudinal olarak incelenmesi amaçlanmıştır.
Method:
İstanbul Pendik Kavakpınar 2 nolu Aile Sağlığı Merkezi’nde, 32. hafta gebelikten doğuma kadarki süreçte olan 98 gönüllü gebeye sosyodemografik veri formu, gebelik emzirme öz yeterlilik ölçeği-kısa formu (GEÖYÖ-KF), aynı kişilere doğum sonrası 2. ve 6.aylarda, emzirme öz yeterlilik ölçeği-kısa formu (EÖYÖ-KF) ve Pharis özgüven ölçeği (PÖÖ) uygulanmış ve katılımcılar her gelişlerinde çalışmaya uygunluk kriterleri açısından tekrar değerlendirilmiştir.
Results:
Kadınların yaş ortalaması 29,71±5,61, %39,8’i nullipar, %60,2’si multipardır.2. ayda tüm annelerin emzirdiği 6. ayda %90,8 annenin emzirmeye devam ettiği tespit edilmiştir. 6.ayda emzirmeye devam eden annelerin GEÖYÖ, 2.ay ve 6.ayda EÖYÖ puan ortalamaları emzirmeyenlere göre yüksek bulunmuştur.6.ayda emzirmeye devam eden annelerde EÖYÖ puanlarının zamanla artış gösterdiği görülmüştür. GEÖYÖ puanları multiparların, nulliparlara göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Buna karşın 2. ay ve 6. ay EÖYÖ anlamlı değildir. Multipar ve nulliparlarda EÖYÖ puanlarının zamanla anlamlı düzeyde değiştiği görülmüştür. PÖÖ puanlarında, 2. ve 6. ay ölçümlerinde anlamlı fark bulunmamıştır. Her iki grubun zaman içindeki değişiminde PÖÖ puanlarının anlamlı düzeyde arttığı saptanmıştır. 6.ayda emziren annelerin GEÖYÖ, 2.ay ve 6.ayda EÖYÖ puan ortalamaları emzirmeyenlere göre daha yüksek bulunmuştur. PÖÖ puanları 6. ayda emzirme durumuna göre incelendiğinde,6.ayda emziren annelerde PÖÖ puanlarının arttığı saptanmıştır. Çalışmada EÖYÖ ve PÖÖ sonuçları ile yaş, eğitim düzeyi, parite sayısı, emzirme durumu, sigara içmeyenlerde farklılıklar bulunmuştur.
Conclusions:
Çalışmamız, parite ve emzirme durumunun, emzirme öz yeterliliği ve annelik özgüveni üzerindeki belirgin etkisini ortaya koymaktadır. Doğum yapmamış annelerin emzirme öz yeterlilik ve annelik özgüven puanları daha yüksek oranda giderek artış göstermiştir. Gebeliğin ve emzirmenin hem anne hem bebek açısından olumlu sonuçları beraberinde getireceğini düşünmekteyiz.
#74