Keywords: Çocuk/Ergen İzlemleri, Aile Hekimliği

Aim:

Okul çağı çocukları ve gençlerinin izlem oranlarını artırmak amacıyla, 17 Mayıs 2016 tarihinde Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim ve Sağlık Bakanlıkları arasında 'Okulda Sağlığın Korunması ve Geliştirilmesi Programı başlatılmıştır. "Aile Hekimliği Uygulama Yönetmeliği ve Okul Sağlığı Hizmetleri İşbirliği Protokolü” uyarınca, öğrencilerin her yıl aile hekimleri tarafından periyodik muayene ve izlemlerinin yapılması gerektiği belirtilmektedir. Bu çerçevede, çocuklar için hiperlipidemi taraması, boy ve kilo ölçümü gibi periyodik sağlık izlemi parametreleri dahil olmak üzere bir dizi takip, danışmanlık ve tetkik uygulanmaktadır. Bu çalışmada, okul çağı çocuklarındaki periyodik izlem ve muayenelerin vurgulanması, ayrıca bu izlemlerin birinci basamaktaki koruyucu hekimliğin önemi üzerine vurgu yapması hedeflenmektedir.

Method:

Bu çalışma retrospektif tanımlayıcı tipte bir çalışmadır. Çalışmamıza 2 Aralık 2022-3 Ekim 2023 tarihlerinde Tekirdağ Çerkezköy Gazi Mustafa Kemal Paşa Aile Sağlığı Merkezine çocuk/ergen izlemi için velisi ile başvuran 6-18 yaş kız ve erkek çocuklar dahil edilmiştir. Çalışmamızda dahil edilen çocukların kan basıncı, serum lipid profili (serum TK, HDL, LDL, TG) ve vücut-kitle indeksi (VKİ) değerleri dikkate alındı. Toplam 815 çocuğun verileri analiz edildi.

Results:

Çalışmaya 399 erkek, 416 kız öğrenci olmak üzere toplamda 815 kişi alınmıştır. Çocuklar yaş olarak 6-9.99 yıl, 10-13.99 yıl, 14 yıl ve üzeri şeklinde 3 gruba ayrılmıştır. Çocukların yaş ortalaması 9,99±2,53 yıldır. Tüm katılımcıların VKİ hesaplanmış, TK, LDL, HDL ve TG değerlerine bakılmıştır. Retrospektif olarak dosyaları değerlendirilen çocukların tahlillerinde; %6,5 katılımcıda yüksek kolesterol, %3,68 katılımcıda yüksek LDL, %19,88 katılımcıda yüksek TG değerleri tespit edilmiş olup, katılımcıların %9,69’unun da düşük HDL oranına sahip olduğu görülmüştür. Ayrıca bu izlemlerde çocukların %12,76 ‘sının fazla kilolu, %15,34‘ünün ise obez olduğu görülmüştür.

Conclusions:

Çalışmamız birinci basamakta çocuk/ergen izlemlerinin önemini, hastalıkların etyolojisinde önemli bir yer tutan hiperlipidemi ve obezitenin özellikle çocukluk çağında tespitinin önemini vurgulamaktadır. Ayrıca bireyleri ve toplumu sağlığa yönelik risklerden korumak, sağlıklı hayat tarzını teşvik etmek, birinci basamak sağlık hizmetlerini güçlendirmek açısından da yararlı olduğu kanaatindeyiz.